Six Thinking Hats: คิดแคมเปญการตลาดให้รอบด้านและเฉียบคมกว่าเดิม - 9Conversations

จำวันแรกที่คุณเข้าสู่วงการการตลาดได้ไหม? คุณเต็มไปด้วยไฟแห่งการสร้างสรรค์ คิดแคมเปญใหม่ ๆ ให้ทีมตื่นเต้นได้เสมอ ทว่าเมื่อต้องลงมือทำจริง…คุณอาจพบอุปสรรคสำคัญที่นักการตลาดทุกคนต้องเจอ นั่นคือ ‘การมองข้ามจุดบอด’ เพราะบางครั้งไอเดียที่เราคิดว่าดีที่สุด กลับล้มเหลวเพียงเพราะเรามองมันแค่ด้านเดียว

บทความนี้ Tellscore ขอนำเสนอทฤษฎีที่จะช่วยแก้ปัญหานี้ให้กับคุณ หากนำไปใช้อย่างถูกวิธี มุมมองของทั้งทีมและตัวคุณจะกว้างขึ้น มองได้หลายมิติมากขึ้น และสร้างแคมเปญการตลาดได้ตอบโจทย์ลูกค้ามากขึ้น

รู้จักกับ Six Thinking Hats – ทฤษฎีหมวก 6 ใบ ตัวช่วยให้คนคิดรอบด้าน

Six Thinking Hats คือ ทฤษฎีว่าด้วยการปรับสมองให้สร้าง ‘กรอบความคิดอันทรงพลัง’ คิดค้นขึ้นตั้งแต่ปี ค.ศ. 1985 โดยนายแพทย์เอ็ดเวิร์ด เดอ โบโน (Dr. Edward de Bono) ผู้มองเห็นจุดบอดจากการประชุมขององค์กร ที่อาจตัดสินใจแบบเอนเอียง เพียงเพราะได้รับแรงกระตุ้นจากคนใดคนหนึ่งเท่านั้น ไม่ได้มาจากการไตร่ตรองรอบด้าน

จุดประสงค์ของทฤษฎีหมวก 6 ใบ คือการเลือกสิ่งที่ดีที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ พิจารณาจากทุกแง่มุม ไม่มองข้ามสิ่งใดสิ่งหนึ่งไป สำหรับการปรับใช้ในที่ประชุม สามารถให้องค์ประชุมแต่ละคนลองวิเคราะห์ปัญหาที่นำมาถกกัน ผ่านการสมมติว่ากำลังสวมหมวกคนละใบ ซึ่งหมวกทั้ง 6 ใบจะถูกจัดเรียงตามสีที่สื่อถึงแต่ละมุมมอง ดังนี้

หมวกสีขาว: ความจริง (Fact)

หมวกสีขาวคือการคิดและไตร่ตรองโดยอิงจากข้อเท็จจริงเท่านั้น ไม่ผสมข้อคิดเห็นของตัวเองลงไป แสวงหาเพียงข้อสรุปที่ได้จากหลักฐานเชิงประจักษ์ ผู้ที่รับหน้าที่สวมหมวกใบนี้จะต้องเป็นกลาง และเป็นแกนหลักในการให้คำแนะนำ

หมวกสีแดง: ความรู้สึก (Emotion)

หมวกสีแดงเน้นมนุษยธรรม สัญชาตญาณ และอารมณ์เป็นหลัก มองทุกเหตุการณ์โดยให้ความสำคัญกับความรู้สึกเป็นอันดับแรก ในที่ประชุมหากใครสวมหมวกใบนี้ คน ๆ นั้นจะเป็นตัวแทนของการเรียกร้องให้ทุกคนระวังประเด็นละเอียดอ่อน หรือคนกลุ่มเปราะบาง

หมวกสีเหลือง: ทางเลือก (Hope)

หมวกสีเหลืองคือการโฟกัสเพียงผลลัพธ์เชิงบวก พยายามไตร่ตรอง มองให้เห็นประโยชน์และจุดเด่นให้เจอ ผู้ที่สวมหมวกใบนี้จึงมักเป็นที่ชี้ให้คนในองค์ประชุมมองเห็นความหวังที่ซ่อนอยู่ในปัญหา

หมวกสีดำ: ข้อควรระวัง (Caution)

หมวกสีดำทำหน้าที่มองด้านกลับของหมวกสีเหลือง โฟกัสเฉพาะจุดบอดของทุก ๆ ความคิดเห็น และคิดถึงกรณีเลวร้ายที่สุดที่อาจเกิดขึ้นได้ เพื่อเฝ้าระวังข้อผิดพลาด และตักเตือนสมาชิกท่านอื่นในองค์ประชุมไม่ให้ประมาท

หมวกสีเขียว: การสร้างสรรค์ (Creativity)

หมวกสีเขียวคือหมวกแห่งการคิดนอกกรอบ ความคิดสร้างสรรค์ นวัตกรรม และการแก้ปัญหา ผู้ที่สวมหมวกใบนี้ในที่ประชุมจึงมักเป็นผู้ที่ถนัดคิดซับซ้อน วางแผนเก่ง และตื่นเต้นที่จะได้นำเสนอสิ่งใหม่ตลอดเวลา

หมวกสีน้ำเงิน: การควบคุม (Control)

หมวกสีน้ำเงินคือหมวกใบที่นายแพทย์เอ็ดเวิร์ด มองว่า ‘ทรงพลังที่สุด’ เพราะเป็นศูนย์ควบคุมหมวกสีอื่นทั้งหมด ผู้ที่สวมหมวกใบนี้จะมีหน้าที่มองภาพรวม กระบวนการ ลำดับสิ่งที่เกิดขึ้นให้ถูก สรุปรวบยอดความคิดของทุกคนได้ และมองออกว่าควรแจกจ่ายความรับผิดชอบอย่างไร

Six Thinking Hats ออกแบบมาเพื่อองค์ประชุม แต่ไม่ได้ใช้ได้เฉพาะกับองค์ประชุมเท่านั้น

แม้ Six Thinking Hats จะคิดค้นขึ้นภายใต้บริบทการใช้งานแบบทีม แต่ก็ไม่ได้หมายความว่า คุณจะนำทฤษฎีนี้มาปรับใช้กับตัวเองไม่ได้ คุณสามารถทดลองขยายมุมมองของตัวเอง ด้วยการสมมติให้ตัวเองลองสวมหมวกทีละใบจนกว่าจะครบ 6 ใบ เพื่อคิดทางแก้ปัญหาต่าง ๆ ในชีวิตได้ การสลับบทบาทไปมาสามารถกระตุ้นให้เกิดการไตร่ตรองตนเอง จัดระเบียบความคิด และอาจกระตุ้นให้ใช้แนวทางที่เราเคยมองข้ามไป นอกจากนี้ หมวกทั้ง 6 ใบ ยังอาจใช้ในบริบทอื่นได้เช่นกัน ตัวอย่างที่เข้าใจง่ายอาจเป็นครูประถมที่สลับบทบาทไปมาอย่างเป็นธรรมชาติ เช่น อาจสวมหมวกสีขาวสำหรับวิชาคณิตศาสตร์ สีเขียวสำหรับการทดลองวิทยาศาสตร์ และสีฟ้าเมื่อดูแลห้องเรียน เป็นต้น

การปรับใช้ทฤษฎี Six Thinking Hats กับการออกแบบแคมเปญการตลาดแบบพลิกมุมมอง โดนใจกลุ่มเป้าหมาย

หลังทำความรู้จักกับ Six Thinking Hats ไปพอสมควร ก็ถึงเวลาของการนำทฤษฎีนี้ไปปรับใช้ในแบบนักการตลาด ก่อนอื่นเราอยากให้คุณเข้าใจว่า ทฤษฎีนี้จะไม่เปลี่ยนเนื้อหาของแคมเปญแต่อย่างใด แต่จะเข้ามาช่วยให้คุณคิดอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น และอย่าลืมว่า คุณสามารถให้ตัวเองค่อย ๆ ลองสวมหมวกทั้ง 6 ใบคนเดียวได้ ไม่จำเป็นต้องทำร่วมกับทีม (แต่ในกรณีที่มีทีมร่วมกันทำ จะให้ผลลัพธ์ที่ดียิ่งขึ้น!)